15 İyun – Azərbaycanda Milli Qurtuluş Günüdür

 

alt 

1991-ci ilin oktyabrında Azərbaycan müstəqillik əldə etdi. Lakin Ermənistanın işğalçılıq niyyəti güdən təcavüzü respublikada vəziyyəti gərginləşdirirdi.

Vətənin bu ağır dövründə Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin sədri olmuş (1969-1982), daha sonra Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi Siyasi Bürosunun üzvü, SSRİ Nazirlər Soveti sədrinin birinci müavini, 1991-1993-cü illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədri Heydər Əliyev hakimiyyətə qayıtdı. 1993-cü il iyunun 15-də Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi. Beləliklə, 15 iyun Azərbaycanın tarixinə Milli Qurtuluş Günü kimi daxil oldu.

Hadisələrin qısa tarixi

Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin sədri seçildiyi 1993-cü il 15 iyun tarixli iclasda çıxışı zamanı

Ermənilərin elan olunmamış hərbi təcavüzünə məruz qalan Azərbaycanın daxilində qardaş qırğınının başlanması, vətəndaş müharibəsinə zəmin yaranması, ayrı-ayrı bölgələrdə isə separatçılıq və parçalanma meyllərinin baş qaldırması, Azərbaycının bir dövlət kimi varlığına birdəfəlik son qoyulması planını tam gücü ilə işə salmışdı. İki illik müstəqillik tarixinə baxmayaraq, ölkə təbəddülatlar dalğasından hələ də xilas ola bilməmişdi. 1993-cü il iyunun 4-də Gəncədə polkovnik Surət Hüseynovun nəzarəti altında olan hərbi hissənin hakimiyyətə itaətsizliyi isə ölkəni tamamilə xaosa sürükləyirdi. Situasiyanı nəzarətə almaq üçün hakimiyyətin atdığı tələ addımlar vəziyyəti düzəltmədi. Əksinə, Gəncəyə yola düşən dövlət nümayəndələri girov götürüldü. Qiyamçı hərbi hissənin rəhbərliyi əvvəlcə Baş nazir və Milli Məclis sədrinin, sonra isə prezidentin istefasını tələb etdi. Vəziyyət nəzarətdən çıxır, ətraf rayonların icra başçıları zorla dəyişdirilir, Surət Hüseynovun qiyamı məhdud Gəncə civarlarından çıxaraq, üzü Bakıya doğru geniş miqyas alırdı. Ölənlər və yaralananlar var idi. Belə bi vaxtda dövləti məhv olmaqdan xilas etmək üçün ölkə rəhbərliyi Naxçıvan Ali Məclisinin sədri Heydər Əliyevi Bakıya dəvət etmək qərarına gəldi.

Bakıya qayıdandan sonra Surət Hüseynovla danışıqlar aparmaq məqsədilə Gəncəyə yola düşən Heydər Əliyev Milli Məclisin iclasında Gəncə hadisələri ilə bağlı arayış verdi. Beləliklə, iyunun 15-də Milli Məclisdə Heydər Əliyev istefa vermiş İsa Qəmbərin yerinə parlamentin sədri seçildi.

Sonralar millət vəkilləri 15 iyun tarixinin təqvimə Azərbaycanın Qurtuluş günü kimi salınması təklifi ilə çıxış etdilər və Milli Məclis bu təklifi bəyəndi. O vaxtdan Heydər Əliyevin yenidən hakimiyyətə qayıdışı Milli Qurtuluş günü kimi qeyd edilir. Artıq bir neçə ildir ki, xalq bu günü Heydər Əliyevin məzarını ziyarət etməklə anır.

15 iyun tarixi Ümumilli Lider Heydər Əliyevin Azərbaycan parlamentinə sədr seçildiyi gündür.

16 il əvvəl Surət Hüseynovun rəhbərlik etdiyi hərbi hissə iyunun 4-də Gəncədə qiyam qaldırdıqdan və Milli Məclisin sədri İsa Qəmbərin, baş nazir Pənah Hüseynin istefasını tələb etdikdən sonra ölkədə anarxiya yaranıb.

Polkovnik Surət Hüseynovun hərbi hissəsi Gəncədə nəzarəti tam ələ keçirdikdən sonra paytaxta doğru üz tutub. Vəziyyətdən çıxmaq üçün o zamankı AXC-Müsavat iqtidarı Heydər Əliyevi Bakıya dəvət etməli olub.

Bu çağırışa cavab olaraq Heydər Əliyev iyunun 9-da Bakıya qayıdıb və Surət Hüseynovla danışıqlar aparmaq üçün dərhal Gəncəyə yola düşüb. İyunun 15-də isə o, parlamentin sədri seçilib.

Xalq səsverməsi ilə prezident Əbülfəz Elçibəyə etimadsızlıq göstərildikdən sonra Heydər Əliyev ölkə prezidenti seçilib. Qısa müddətdə Heydər Əliyev qiyamı yatırıb, Ermənistanla atəşkəs müqaviləsi imzalamağa nail olub.

1997-ci ildən parlamentin qəbul etdiyi qərarla 15 iyun tarixi Milli Qurtuluş Günü kimi qeyd olunur.

BAYRAMINIZ MUBAREK

KurQAN

Şərhlər:

  1. Бакинка dedi ki:
    Mən fəxr edirəm ki Azərbaycanlıyam!!!
    Təbrikləəəəəəər Azərbaycan!!!
  2. Imperator dedi ki:

    Hemiweki Kimi Biz Superiyy
    Ve Biz Hamimiz Fexr Edirik Ki Biz Azerbaycanliyiq=))
    Haminizi Tebrik Edirem

    aze aze

  3. ...::EMERALD::... dedi ki:

    TEBRIKLERRRRRRRR aze

  4. alone-boy dedi ki:

    Hamini tebrik edirem !!! aze [/b][/i]

  5. ZoRRo_BaKu dedi ki:

    bayramimiz mubarek.AZERBAIJAN FOREVER
    aze aze aze

  6. Pestimist... dedi ki:

    tesekkur ve tebrik edirem

  7. new_frend dedi ki:

    aze HER BIR AZERBAYCANLI BU GOZEL BAYRAM MUNASIBETILE TEBRIK EDIREM BAYRAMINIZ MUBAREK!!! aze

  8. Cristi dedi ki:

    Butun AZERBAYCAN xalqini tebrik ediremmm…
    aze aze aze
    Fexr ediremki men AZERBAYCANLIYAMM
    aze aze aze

  9. jasminka dedi ki:

    MEN HEMIWE FEXR ETMIWEM VE BU GUNDE FEXR EDIREM KI MEN AZERBAYCANLIYAM !!!TEBRIKLER AZERBAYCAN !

    BELE GOZEL XEBERE GORE DE TEWEKKURLER

    twk aze twk aze twk aze twk aze twk aze twk aze twk aze twk aze

  10. New_Moon dedi ki:

    aze BAYRAMINIZ MUBAREK aze

  11. Alone Girl dedi ki:

    aze Her bir azerinin bayrami mubarek aze

  12. EQoiSTKa dedi ki:
    aze …RESPECT FOR AZERBAYCAN….!!!
    ….KTO NE S NAMi,TOT POD NAM!!!
    …..armeniye PARAWA POBEDA BUDET NAWA…!!!
    aze
  13. TARKAN dedi ki:

    bayraminiz mubarek. aze AZERBAYCAN MENIM VETENIMDI UREYIMIN BIR PARCASIDI ONA CANIMDA QURBAN AZERBAYCAN ORDUSUNA ESQ OLSUN ONUN PREZIDENTINE DE ESQ OLSUN O MENI 15 IL YEDIDIB ICIDIB ONA HER SEYIMI FEDA EDEREM aze aze aze aze aze aze aze

  14. UNDERCOVER dedi ki:

    bayramimiz mubarek.AZERBAIJAN FOREVER

  15. SoN_NeFeS dedi ki:

    Sitat: UNDERCOVER
    bayramimiz mubarek.AZERBAIJAN FOREVER

    aze

  16. mirashka dedi ki:

    aze BUTUN aze AZERBAYCANI aze TEBRIK azeEDIREM aze

  17. KurQAN dedi ki:
    HAMINIZ BIR DAHA TEBRIK EDIREM…..HAMINIZADA TWK
  18. Tix_Tix_Xanim dedi ki:

    Tesekkurler

  19. BlAcKsTaRiN dedi ki:
    Bayramimiz mubarek
  20. Nadejda_Lyubvi dedi ki:

    Təbriklər Azərbaycan!!!

  21. DaRk_AnGeL dedi ki:

    Her bir Azerbaycanlinin bayramini tebrik edirem!!!!

    aze